ಡಾ ಜಯದೇವಿ ಗಾಯಕವಾಡ: ಕಾವ್ಯದ ಕತ್ತಿಯಿಂದ ಸಮಾಜ ಕಟ್ಟುವ ಶಿಲ್ಪಿ

ಡಾ. ಜಯದೇವಿ ಗಾಯಕವಾಡ: ಕಾವ್ಯದ ಕತ್ತಿಯಿಂದ ಸಮಾಜ ಕಟ್ಟುವ ಶಿಲ್ಪಿ.

ಸಂಗಮೇಶ ಎನ್. ಜವಾದಿ 

 ಬರಹಗಾರರು, ಪತ್ರಕರ್ತರು, ಚಿಂತಕರು, ಹೋರಾಟಗಾರರು, ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಕರು,ಬೀದರ ಜಿಲ್ಲೆ ‌

ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕದಲ್ಲಿ "ಸೃಜನಶೀಲತೆ, ಸಂವೇದನಾಶೀಲತೆ, ವೈಚಾರಿಕತೆ" ಎಂಬ ಮೂರು ಗುಣ ಒಂದಾದಾಗ ಹುಟ್ಟುವ ಹೆಸರು ಡಾ. ಜಯದೇವಿ ಗಾಯಕವಾಡ. ಬೀದರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ರಾಜೇಶ್ವರ ಗ್ರಾಮದ ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಬೆಳೆದು, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ಧ್ವನಿಯಾದ ಈ ಕವಯತ್ರಿ, ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕಿ, ಸಂಶೋಧಕಿ, ಚಿಂತಕಿ - ಬಹುಮುಖ ಪ್ರತಿಭೆ. ಕಳೆದ ಎರಡುವರೆ ದಶಕದಿಂದ ಕಲಂ ಹಿಡಿದು, ಸಮಾಜದ ಅಸಮಾನತೆಗೆ ಪ್ರಶ್ನೆ ಹಾಕುತ್ತಾ, ಪ್ರಗತಿಶೀಲ ಆಶಯ ಬಿತ್ತುತ್ತಾ, ಮಹಿಳಾ-ದಲಿತ ಚಿಂತನೆಯ ಬೆಳಕಾಗಿದ್ದಾರೆ.

ಬಸವಕಲ್ಯಾಣದ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ, ಹೈದರಾಬಾದ್ ಕರ್ನಾಟಕದ ಹೋರಾಟದ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದು, ಇಂದು ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿ ಸದಸ್ಯೆಯಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ಕಂಪು ಪಸರಿಸುತ್ತಿರುವ ಅವರ ಬದುಕೇ ಒಂದು ಸಾಹಿತ್ಯ ಯಾತ್ರೆ.

ಬಾಲ್ಯ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ: ಮಣ್ಣಿನ ಮಗಳ ಹಂಬಲ:

ಡಾ. ಜಯದೇವಿ ಅವರು 01-07-1975ರಂದು ಬೀದರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ ತಾಲೂಕಿನ ರಾಜೇಶ್ವರ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ತಂದೆ ಮಲ್ಲಪ್ಪ, ತಾಯಿ ಬಸಮ್ಮ - ಸಾಧಾರಣ ಕುಟುಂಬದ ಮೌಲ್ಯಗಳು ಅವರ ಬದುಕಿನ ಅಡಿಪಾಯ. ರಾಜೇಶ್ವರ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿಯೇ ಪ್ರಾಥಮಿಕದಿಂದ ಪಿಯುಸಿವರೆಗೆ ಓದಿ, ಮಣ್ಣಿನ ವಾಸನೆ ಮರೆಯದೆ ಬೆಳೆದರು. ನಂತರ ಹುಮನಾಬಾದ್, ಕಲಬುರ್ಗಿಯಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ.

ಅವರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಾಧನೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಮಾದರಿ: ಎಂ.ಎ., ಬಿ.ಎಡ್., ಎಂ.ಫಿಲ್., ಪಿ.ಎಚ್.ಡಿ., ನೆಟ್ - ಎಲ್ಲವೂ ಪ್ರಥಮ ದರ್ಜೆ. ಪ್ರೊ. ಟಿ.ಎಂ. ಭಾಸ್ಕರ್ ಅವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ "ಪ್ರಾಚೀನ ಬೌದ್ಧ ವಿದ್ಯಾ ಕೇಂದ್ರ ಸನ್ನತಿ" ಕುರಿತು ಸಂಶೋಧನೆ ಮಾಡಿ, ಪ್ರೊ. ಬಸವರಾಜ ಪೋಲಿಸ್ ಪಾಟೀಲ ಅವರ ನಿರ್ದೇಶನದಲ್ಲಿ "ಹೈದರಾಬಾದ್ ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಮೋಚನೆ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ" ಕುರಿತು ಪಿ.ಎಚ್.ಡಿ. ಪಡೆದರು. 

ಗ್ರಾಮದ ಶಾಲೆಯಿಂದ ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿಯವರೆಗೆ - ಈ ಪ್ರಯಾಣ ಅವರ ಪರಿಶ್ರಮ, ಹಠ, ಕಲಿಕೆಯ ದಾಹಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ.

ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ: ಶಿಕ್ಷಕಿಯಾಗಿ, ಸಂಶೋಧಕಿಯಾಗಿ, ಮುಖ್ಯಸ್ಥೆಯಾಗಿ :-

ಜಯದೇವಿ ಅವರ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನವೂ ಸೇವೆಯೇ. 2002-2009ರವರೆಗೆ ಸಮಾಜ ಕಲ್ಯಾಣ ಇಲಾಖೆಯ ವಸತಿ ನಿಲಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕಿಯಾಗಿ ದಲಿತ-ಹಿಂದುಳಿದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ತಾಯಿಯಂತೆ ನಿಂತರು. 2009-2024ರವರೆಗೆ ಸರಕಾರಿ ಪ್ರಥಮ ದರ್ಜೆ ಕಾಲೇಜು ಚಿಟಗುಪ್ಪಾದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಸಹಾಯಕ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಸಾವಿರಾರು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಕನ್ನಡದ ಕಂಪು ಉಣಬಡಿಸಿದರು.

ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸರಕಾರಿ ಪ್ರಥಮ ದರ್ಜೆ ಕಾಲೇಜು ಹುಮನಾಬಾದದ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಸಂಶೋಧನಾ ವಿಭಾಗದ ಸಂಯೋಜಕರಾಗಿ ಅನೇಕ ಸಂಶೋಧನಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡಿದರು. ಗುಲಬರ್ಗಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕ ಜಾನಪದ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕರಾಗಿಯೂ ಸೇವೆ.

27-09-2024ರಿಂದ ಯಾದಗಿರಿ ಸರಕಾರಿ ಪದವಿ ಮಹಾವಿದ್ಯಾಲಯದ ಕನ್ನಡ ಸಹ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕಿ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಕರ್ತವ್ಯ. ಕನ್ನಡ ವಿಭಾಗವನ್ನು ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಹೊಸ ತಲೆಮಾರಿಗೆ ಪ್ರಗತಿಶೀಲ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಕಾಳಜಿ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಾಧನೆ: 40 ಕೃತಿಗಳ ಸಮೃದ್ಧ ಕಣಜ :

ಜಯದೇವಿ ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯ ವೈವಿಧ್ಯಕ್ಕೆ ಅಚ್ಚರಿ ಆಗುತ್ತದೆ. ಕಾವ್ಯ, ಕಾದಂಬರಿ, ಕಥೆ, ವಿಮರ್ಶೆ, ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ, ವ್ಯಕ್ತಿಚಿತ್ರಣ, ಲೇಖನ ಸಂಕಲನ, ಸಂಪಾದನೆ - ಎಲ್ಲ ಪ್ರಕಾರದಲ್ಲೂ ಅವರ ಕಲಂ ಸಕ್ರಿಯ.

ಕಾವ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಕೊಡುಗೆ:

"ಹೇಗೆ ಹೇಳಲಿ ನಾನು", "ಮರುಭೂಮಿ ಮಾಡದಿರಿ", "ಕಪ್ಪು ಹುಡುಗಿಯ ಹಾಡು", "ಜೀವ ಯಾವ ಕುಲ" - ಇವು ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಕವನ ಸಂಕಲನಗಳು. ಮಹಿಳೆಯ ನೋವು, ದಲಿತರ ನೋವು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಸಮಾನತೆ - ಇವೆಲ್ಲವನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ, ಆದರೆ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ಗಜಲ್ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಗ: "ಗಜಲ್ ದಲ್ಲಿ 31 ಗಜಲ್", "ಪ್ರಜ್ಞೆಶೀಲ ಕರುಣೆಯ ಗಜಲ್", "ವೈಶಾಖ ಪೂರ್ಣಿಮೆಯ ಗಜಲ್", "ಕಾರುಣ್ಯದ ಗಜಲ್" - ಉರ್ದು ಪ್ರಕಾರವನ್ನು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ತಂದು, ಅದರಲ್ಲಿ ಕರುಣೆ, ಪ್ರಜ್ಞೆ, ಮಾನವೀಯತೆ ತುಂಬಿದರು.

ಇದಲ್ಲದೆ "ಸಾಕಿ ಕೇಳಿದ ರುಬಾಯಿಗಳು", "ಕೆಂಪು ನೆಲದ ಹೋರಾಟ ಹಾಡುಗಳು", "ಬಯಲ ಬೆಳಕಿನ ವಚನಗಳು", "ಬೋಧಿವೃಕ್ಷದ ಹಾಯಿಕುಗಳು", "ತಾಂಕಾಗಳು" ಸೇರಿ 13 ಕಾವ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳಿಗೆ ಕೊಡುಗೆ. ಒಟ್ಟು 13 ಹೊಸ ಪ್ರಯೋಗಗಳ ಮೂಲಕ ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು.

ಕಾದಂಬರಿ ಮತ್ತು ಗದ್ಯ: 

"ಯಾಜ್ಞಸೇನಿಯ ಆತ್ಮಕಥನ" ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಕಾದಂಬರಿ. ಇದು ಮರಾಠಿ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸೇರಿ ಮೂರು ಭಾಷೆಗೆ ಅನುವಾದಗೊಂಡು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗಮನ ಸೆಳೆಯಿತು. ಮಹಾಭಾರತದ ಯಾಜ್ಞಸೇನಿ ದ್ರೌಪದಿಯ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣಿನ ಆತ್ಮಕಥೆ ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಥೆಗೆ ಹೊಸ ಅರ್ಥ ಕೊಟ್ಟರು.

ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ, ವ್ಯಕ್ತಿಚಿತ್ರಣ, ವೈಚಾರಿಕ, ದಲಿತ ಚಿಂತನೆ, ಮಹಿಳಾ ಚಿಂತನೆ ಹೊಂದಿದ 32 ಕೃತಿಗಳು. ಪಠ್ಯ, ಸಾಂದರ್ಭಿಕ ಸಂಪಾದನೆ 9 ಸೇರಿ ಒಟ್ಟು 40 ಕೃತಿಗಳು ಪ್ರಕಟ.

ಚಿಂತನೆ ಮತ್ತು ಆಶಯ: ಪ್ರಗತಿಶೀಲ ಧ್ವನಿ :

ಜಯದೇವಿ ಅವರ ಬರಹದ ಆಶಯ ಸ್ಪಷ್ಟ - ವೈಚಾರಿಕತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಗತಿಶೀಲತೆ. ಅವರು ಬರೆಯುವಾಗ ಕಾವ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಬರೆಯುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಾವಣೆಗಾಗಿ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. 

ಮಹಿಳಾ ಚಿಂತನೆ : "ಕಪ್ಪು ಹುಡುಗಿಯ ಹಾಡು", "ಜೀವ ಯಾವ ಕುಲ" ಕವನಗಳಲ್ಲಿ ಜಾತಿ-ಬಣ್ಣದ ತಾರತಮ್ಯ, ಹೆಣ್ಣಿನ ಮೇಲಿನ ದೌರ್ಜನ್ಯವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹೆಣ್ಣು ಕೇವಲ ಸಹನೆಯ ಪ್ರತಿಮೆಯಲ್ಲ, ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಶಕ್ತಿ ಎಂಬುದನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತಾರೆ.

ದಲಿತ ಚಿಂತನೆ : ಹೈದರಾಬಾದ್ ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಕಾರಣ, ಅಲ್ಲಿನ ದಲಿತ-ಹಿಂದುಳಿದ ಜನರ ಹೋರಾಟ, ವಿಮೋಚನೆಯ ಕಥೆ ಅವರ ಬರಹದಲ್ಲಿ ಸದಾ ಇರುತ್ತದೆ. "ಕೆಂಪು ನೆಲದ ಹೋರಾಟ ಹಾಡುಗಳು" ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ.

ಬೌದ್ಧ-ವಚನ ಪರಂಪರೆ : ಸನ್ನತಿಯ ಬೌದ್ಧ ವಿದ್ಯಾ ಕೇಂದ್ರದ ಸಂಶೋಧನೆಯಿಂದ ಹಿಡಿದು "ಬಯಲ ಬೆಳಕಿನ ವಚನಗಳು"ವರೆಗೆ, ಕರುಣೆ-ಸಮಾನತೆಯ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಇಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಗೌರವ: ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕದ ಮನ್ನಣೆ :

ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಾಧನೆಗೆ ರಾಜ್ಯ-ರಾಷ್ಟ್ರ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ 40ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಶಸ್ತಿ-ಗೌರವಗಳು ಸಂದಿವೆ. 

ಸಮ್ಮೇಳನಾಧ್ಯಕ್ಷತೆ : ಬಸವಕಲ್ಯಾಣ 4ನೇ ತಾಲೂಕು ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನ, ಪ್ರಥಮ ಹುಮನಾಬಾದ ತಾಲೂಕು ದಲಿತ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನ, ಹೈದರಾಬಾದ್ ಕರ್ನಾಟಕ ಪ್ರಥಮ ಮಹಿಳಾ ಸಮ್ಮೇಳನ, ಪ್ರಥಮ ಮಹಿಳಾ ಸಮಾವೇಶ - ಹೀಗೆ ಅನೇಕ ವೇದಿಕೆಗಳ ಸರ್ವಾಧ್ಯಕ್ಷೆಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು : ಶ್ರೀ ವಿಜಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಚನ್ನಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಡಾ. ಜಯದೇವಿ ತಾಯಿ ಲಿಗಾಡೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪುರಸ್ಕಾರ, ಕಸಾಪ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಹಿಳಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಉರಿಲಿಂಗಪೆದ್ದಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ - ಇವು ಅವರ ಕಲಂಗೆ ಸಂದ ಮನ್ನಣೆ.

ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಸೇವೆ : ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಕನ್ನಡ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಾಧಿಕಾರದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪುಸ್ತಕ ಆಯ್ಕೆ ಸಮಿತಿ ಸದಸ್ಯೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಕನ್ನಡ ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿ ಸದಸ್ಯೆ. ರಾಷ್ಟ್ರ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ನೀತಿ-ನಿರ್ಧಾರದಲ್ಲಿ ಅವರ ಧ್ವನಿ ಮುಖ್ಯ.

ವಾಗ್ಮಿಯಾಗಿ, ಪ್ರಯೋಗಶೀಲ ಕವಿಯಾಗಿ:

ಜಯದೇವಿ ಕೇವಲ ಬರಹಗಾರ್ತಿಯಲ್ಲ, ಉತ್ತಮ ವಾಗ್ಮಿಯೂ ಹೌದು. ಭಾಷಣ, ಕಾವ್ಯ ವಾಚನ, ವಿಚಾರಗೋಷ್ಠಿಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಮಾತು ಕೇಳುಗರ ಮನ ಮುಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಗಜಲ್, ಹಾಯಿಕು, ತಾಂಕಾ, ರುಬಾಯಿ, ವಚನ - ಹೀಗೆ ಹಲವು ಪ್ರಯೋಗ ಮಾಡಿ, ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯದ ಗಡಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು.

ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಅವರು ಕೇವಲ ಪಾಠ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ಬದುಕಿನ ಪಾಠ ಹೇಳಿಕೊಡುತ್ತಾರೆ. "ಬರಹ = ಪ್ರತಿಭಟನೆ" ಎಂಬುದನ್ನು ಅವರಿಂದ ಕಲಿಯಬಹುದು.

ರಾಜೇಶ್ವರದಿಂದ ರಾಷ್ಟ್ರಕ್ಕೆ: ಸ್ಫೂರ್ತಿಯ ಚರಿತ್ರೆ :

ಗ್ರಾಮೀಣ ಹಿನ್ನೆಲೆಯ ಹುಡುಗಿಯೊಬ್ಬಳು, ಹೆಣ್ಣುಮಗು ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅನೇಕ ಅಡ್ಡಿ ಎದುರಿಸುತ್ತಾ, ಎಂ.ಎ.ಯಿಂದ ಪಿ.ಎಚ್.ಡಿ.ವರೆಗೆ, ವಸತಿ ನಿಲಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕಿಯಿಂದ ಕೇಂದ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಸದಸ್ಯೆಯವರೆಗೆ ಬೆಳೆಯುವುದು ಸುಲಭವಲ್ಲ. ಆದರೆ ಜಯದೇವಿ ಅವರು ಮಾಡಿ ತೋರಿಸಿದರು.

ಅವರ ಬದುಕು ಹೈದರಾಬಾದ್ ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಾವಿರಾರು ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ. "ನಮ್ಮ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲೂ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರತಿಭೆ ಹುಟ್ಟಬಹುದು" ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಮೂಡಿಸುತ್ತದೆ.

ಉಪಸಂಹಾರ: ಕಲಂನ ಕತ್ತಿ, ಮನಸ್ಸಿನ ಕರುಣೆ :-

ಡಾ. ಜಯದೇವಿ ಗಾಯಕವಾಡ ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಸಾರವೇನು? "ಪ್ರಜ್ಞೆಶೀಲ ಕರುಣೆ". ಕಾವ್ಯದ ಕತ್ತಿಯಿಂದ ಸಮಾಜದ ಅನ್ಯಾಯ ಕೊಯ್ಯುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಆ ಕತ್ತಿಯ ಅಲಗಿನಲ್ಲಿ ಕರುಣೆಯ ಎಣ್ಣೆ ಹಾಕುತ್ತಾರೆ.

40 ಕೃತಿಗಳು, 40 ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು - ಸಂಖ್ಯೆ ಮುಖ್ಯವಲ್ಲ. ಮುಖ್ಯವಾದುದು ಅವರ ಬರಹದಿಂದ ಎಷ್ಟು ಮನಸ್ಸು ಎಚ್ಚರವಾಯಿತು, ಎಷ್ಟು ಹೆಣ್ಣು ಧೈರ್ಯಗೊಂಡಳು, ಎಷ್ಟು ದಲಿತ ಬದುಕಿಗೆ ನ್ಯಾಯದ ಮಾತು ಕೇಳಿಸಿತು.

ಇಂದು ಕನ್ನಡ ನಾಡಿಗೆ ಅವರಂತಹ ಸೃಜನಶೀಲ, ಸಂವೇದನಾಶೀಲ, ವೈಚಾರಿಕ ಲೇಖಕಿಯರು ಬೇಕಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಬರೆಯುತ್ತಿರುವಂತೆ, ಮಾತಾಡುತ್ತಿರುವಂತೆ, ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಚಿರಾಯುವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಡಾ. ಜಯದೇವಿ ಗಾಯಕವಾಡ ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಯಾತ್ರೆ ಇನ್ನೂ ಮುಂದುವರೆಯಲಿ. ಅವರ ಕಲಂಗೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಶಕ್ತಿ ಬರಲಿ. ಅವರ ಚಿಂತನೆ ನಾಡಿನ ಮನೆಮನೆ ತಲುಪಲಿ ಎಂದು ಆಶಿಸುತ್ತೇವೆ.